Praesum.ai Insights Week 02 · 2026
Week 02 5 januari 2026 Governance

De bestuurlijke AI-agenda voor 2026.

Tien besluiten die dit jaar tellen.

Leestijd: 8 minuten · Relevant voor: CEO, CFO, Raad van Bestuur, Raad van Commissarissen

Een agenda is niet hetzelfde als een plan. Een agenda zegt: dit zijn de vragen waarover dit jaar beslissingen moeten vallen. Een plan zegt: dit is hoe we die beslissingen uitvoeren. De meeste directies hebben in 2026 een AI-plan nodig — maar ze beginnen met het niet hebben van een AI-agenda. Dit is die agenda.

Op basis van de ontwikkelingen van 2025 en de structurele verschuivingen die in 2026 van kracht worden, identificeert Praesum tien bestuurlijke besluiten die elke directie dit jaar moet nemen. Niet als checklist — als bestuurlijk kompas.

De tien besluiten

Wijs een AI-verantwoordelijke aan op C-niveau Wie is aanspreekbaar voor de AI-agenda tegenover de raad van commissarissen? Dit hoeft geen Chief AI Officer te zijn — maar het moet iemand zijn met mandaat, budget en zichtbaarheid. Zonder naam is er geen verantwoording.

Auditeer uw AI-portfolio — volledig Inclusief de ongesanctioneerde toepassingen. Wat loopt er? Wie heeft het goedgekeurd? Wat is de high-risk classificatie onder de EU AI Act? Organisaties die dit niet weten, sturen blind.

Stel stop-criteria vast voor lopende initiatieven Elk AI-project dat geen meetbare rendementsdrempel heeft en geen expliciet stop-moment, is een potentieel kapitaalverlies. Dit kwartaal: voor elk lopend initiatief een go/no-go criterium formuleren.

Kies uw vendor-strategie bewust De AI-markt consolideert. Contracten met Microsoft, Google en Amazon hebben lock-in implicaties voor vijf tot zeven jaar. Dat is een strategische beslissing die op boardniveau genomen moet worden — niet door IT.

Richt een governance-structuur in Wie besluit welke AI-toepassingen worden ingezet? Met welke criteria? Met welk mandaat? De organisaties die dit nu regelen, bewegen straks sneller — niet langzamer.

Stel EU AI Act compliance als boardprioriteit Dit is geen DPO-project. De board is aansprakelijk voor high-risk AI-toepassingen. Elk boardlid moet kunnen uitleggen hoe de organisatie compliant is — of wordt.

Ontwikkel een AI-arbeidsmarktbeleid Welke functies veranderen? Welke verdwijnen? Hoe communiceert de directie hierover met medewerkers en ondernemingsraad? Dit gesprek uitstellen is het ergste scenario.

Maak AI meetbaar als investering Niet: hoeveel AI-projecten lopen er. Maar: wat levert AI op per geïnvesteerde euro? Organisaties die dit niet meten, kunnen het ook niet sturen.

Bereid een boardnarratie voor Hoe legt u verantwoording af over uw AI-strategie aan aandeelhouders, toezichthouders en media? Dit verhaal moet dit jaar klaar zijn — niet wanneer u ernaar gevraagd wordt.

Plan een jaarlijkse AI-strategieherziening De AI-markt verandert kwartaallijks. Een jaarlijkse herziening van uw AI-strategie — met de board, niet alleen de directie — is de minimale bestuursstandaard voor 2026.

Bestuurlijk kernpunt

2026 is het jaar waarin AI van experiment naar institutie gaat. De board die dat niet stuurt, wordt gestuurd. Deze tien besluiten zijn niet optioneel — ze zijn de minimale bestuursstandaard voor een organisatie die serieus genomen wil worden door aandeelhouders, toezichthouders en de markt.

Hoe u begint

Niet alle tien tegelijk. Prioriteer op basis van uw specifieke situatie: wat is uw grootste risico? Wat is uw grootste kans? Waar heeft de raad van commissarissen al naar gevraagd?

Voor de meeste directies zijn beslissing 1 (verantwoordelijke aanwijzen), 2 (portfolio auditen) en 6 (EU AI Act als boardprioriteit) de meest urgente — omdat ze de basis vormen waarop alle andere beslissingen rusten.

Klaar voor de volgende stap?

AI vraagt om
bestuurlijke grip.

Niet alleen inzicht — maar een plan dat uw board kan uitvoeren.